भूतानमध्ये हिमनदी सरोवर फुटून पूर — आसाम आणि पश्चिम बंगालमध्ये पूर इशारा!

भूतानच्या गासा जिल्ह्यात, मो चू उप-खोऱ्यात 29 ऑक्टोबर 2026 च्या संध्याकाळी हिमनदी सरोवर उद्रेक पूर (जीएलओएफ) नोंदवला गेला. सरोवराचे नाव शिंतापू किंवा सिंतापू असे दोन प्रकारे दिले जाते. उद्रेकात सुमारे 74 लाख घनमीटर पाणी सोडले गेल्याचे सांगितले जाते.

पुराचे पाणी मो चू आणि पुनात्सांगछू नदी प्रणालींमध्ये गेले, ज्या आसामच्या ब्रह्मपुत्रा खोऱ्याकडे आणि पश्चिम बंगालच्या उत्तर दुआर्सकडे वाहतात. भारताने आसामच्या धुबरी, कोक्राझार, बक्सा आणि चिरांग जिल्ह्यांसाठी विशेष पूर सूचना जारी केली; पश्चिम बंगालसाठी अलीपुरद्वार आणि कूचबिहार यादीत होते, तर दुसऱ्या वृत्तात जलपाईगुडीचेही नाव आहे. भूतानमध्ये गासा त्शाचू नैसर्गिक गरम पाण्याच्या झऱ्यांजवळील पायाभूत सुविधा वाहून गेल्या आणि किमान दोन बेली पूल कोसळले; परिसर आधीच रिकामा केलेला असल्याने जीवितहानी नोंदवली गेली नाही.

आसाम आणि पश्चिम बंगालने राष्ट्रीय आपत्ती प्रतिसाद दल आणि राज्य आपत्ती प्रतिसाद दल तैनात केले, चोवीस तास नियंत्रण कक्ष सुरू केले आणि असुरक्षित समुदायांना नदीपात्रातून बाहेर पडून संभाव्य पुराची तयारी करण्याचा सल्ला दिला. पूर्व हिमालयात वाढत्या तापमानामुळे हिमनद्या वेगाने मागे हटत असून उच्च उंचीवरील हिमनदीपूर्व सरोवरे वाढत आहेत; ऑगस्ट 2026 मध्ये नेपाळ–तिबेट सीमेजवळ झालेल्या सीमापार पुरानंतर ही घटना घडली. जीएलओएफ बंध धूप, पाण्याचा वाढता दाब, हिमस्खलन, भूकंप किंवा हिमनदीच्या कोसळण्याने फुटू शकतो.