भारतीय नौदलाची धाडसी कारवाई — अपहृत जहाज अझिनीतील सर्व 20 जण सुखरूप!
सारांश
भारतीय नौदलाने 2 नोव्हेंबर 2026 रोजी अरबी समुद्रात 48 तासांच्या समन्वित कारवाईत इराणी मासेमारी जहाज अझिनीतील सर्व 20 कर्मचाऱ्यांची सुटका केली. समुद्री चाच्यांनी ऑक्टोबरच्या सुरुवातीला सोमालियाच्या उत्तर-पूर्व किनाऱ्याजवळ हे जहाज अपहृत केले होते. मोहिमेवर तैनात भारतीय नौदलाच्या युद्धनौकेने आणि सागरी टेहळणी विमानाने मुंबईपासून 3,000 किमीपेक्षा जास्त अंतरावर अझिनीचा शोध घेऊन त्याला रोखले.
मरीन कमांडोंनी हस्तक्षेप केला आणि भारतीय वायुदलाच्या सी-17 विमानातून अचूक हवाई मदत टाकण्यात आली. सर्व 20 कर्मचाऱ्यांची सुटका झाली; कोणतीही जीवितहानी किंवा दुखापत झाल्याचे वृत्त नाही. समुद्री चाचे हे जहाज व्यापारी जहाजांवर हल्ल्यासाठी ‘मदर शिप’ म्हणून वापरू शकत असल्याने ते सागरी सुरक्षेला धोका मानले गेले.
3 नोव्हेंबर रोजी संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह यांनी नौदलाचे अभिनंदन करून ही कारवाई भारताच्या कार्यात्मक सज्जतेचा आणि हिंद महासागर क्षेत्रातील सागरी सुरक्षेच्या वचनबद्धतेचा पुरावा असल्याचे म्हटले.
🎯 परीक्षेसाठी मुद्दे
- कारवाई: 2 नोव्हेंबर 2026; अरबी समुद्र; 48 तास; इराणी मासेमारी जहाज अझिनी; सर्व 20 कर्मचाऱ्यांची सुटका.
- पार्श्वभूमी: ऑक्टोबरच्या सुरुवातीला सोमालियाच्या उत्तर-पूर्व किनाऱ्याजवळ अपहरण; मुंबईपासून 3,000 किमीपेक्षा जास्त अंतर.
- सहभाग: युद्धनौका, सागरी टेहळणी विमान, मरीन कमांडो आणि भारतीय वायुदलाचे सी-17 (अचूक हवाई मदत).
📚 मूलभूत ज्ञान
- मार्कोस (मरीन कमांडो) समुद्र, हवा आणि जमीन अशा तिन्ही क्षेत्रांत कार्य करू शकतात, त्यामुळे सागरी हस्तक्षेपांसाठी या नौदल विशेष दलाला बहु-क्षेत्रीय पोहोच मिळते.
- ओलिसांची सुटका हे मार्कोसच्या नमूद कर्तव्यांपैकी एक असून अपहृत जहाजातील कर्मचाऱ्यांच्या सुटकेसाठी ही भूमिका थेट संबंधित आहे.
- भारतीय नौदलाने ऑक्टोबर 2008 पासून एडनच्या आखातात किमान एक अग्रभागी युद्धनौका सतत तैनात ठेवली आहे.
हे का महत्त्वाचे?
हिंद महासागर क्षेत्रातील समुद्री चाचेगिरी व्यापारी मार्गांसाठी धोका आहे; ताब्यात घेतलेली जहाजे ‘मदर शिप’ म्हणून वापरली जाऊ शकतात, म्हणून अशा सुटकेला सामरिक महत्त्व आहे. 3,000 किमीपेक्षा जास्त अंतरावरील कारवाई भारतीय नौदलाची दूरवरची पोहोच, नौदल आणि वायुदल यांचा समन्वय आणि ‘प्रथम प्रतिसादक’ म्हणून हिंद महासागरातील भूमिका दर्शवते. इराणी जहाजाच्या सुटकेमुळे भारताच्या मानवतावादी आणि सागरी सहकार्याच्या प्रतिमेला बळ मिळते; सुरक्षा आणि आंतरराष्ट्रीय संबंध या विषयांच्या मुख्य परीक्षेत सागरी सुरक्षा हा महत्त्वाचा घटक आहे.
स्रोत: भारतीय नौदल / संरक्षण वृत्त (2-3 नोव्हेंबर 2026)
© Study Katta · स्रोतासह शेअर करा