तुर्कीयेत कॉप31 सुरू — अंतल्यात ‘अंमलबजावणी कॉप’!

संयुक्त राष्ट्रांची 31 वी हवामान बदल परिषद (कॉप31) 9 नोव्हेंबर 2026 रोजी तुर्कीयेतील अंतल्या येथे सुरू झाली आणि ती 20 नोव्हेंबरपर्यंत चालेल. तुर्कीये प्रथमच ही परिषद आयोजित करत असून स्थळ सोउजाक्सू येथील अंतल्या एक्स्पो केंद्र आहे. तुर्कीयेचे पर्यावरण, नागरीकरण आणि हवामान बदल मंत्री मुरात कुरुम कॉप31 चे अध्यक्ष आहेत, तर ऑस्ट्रेलिया वाटाघाटींचे नेतृत्व करत असून हवामान बदल आणि ऊर्जा मंत्री ख्रिस बोवेन त्यांचे अध्यक्षपद सांभाळतात.

कुरुम यांनी कॉप31 ला ‘अंमलबजावणी कॉप’ म्हटले असून पूर्वीच्या हवामान वचनबद्धतांचे कृतीत रूपांतर करणे हे उद्दिष्ट आहे; त्यांनी जागतिक तापमानवाढ पूर्व-औद्योगिक पातळीपेक्षा 1.5 अंश सेल्सिअसपर्यंत मर्यादित ठेवण्याच्या पॅरिस कराराच्या ध्येयाचा पुनरुच्चार केला. तुर्कीयेच्या ‘35-बाय-35’ जागतिक विद्युतीकरण संकल्पाचे उद्दिष्ट 2035 पर्यंत अंतिम ऊर्जा वापरात विजेचा वाटा 35% करणे आहे. सुमारे 102 नेते, 95 देश आणि सात आंतरराष्ट्रीय संघटनांचे प्रतिनिधित्व करत उपस्थित आहेत; जागतिक नेत्यांची शिखर परिषद 11 आणि 12 नोव्हेंबर रोजी आहे.

9 नोव्हेंबर रोजी जागतिक हवामानशास्त्र संघटनेने (डब्ल्यूएमओ) ‘डब्ल्यूएमओ हवामान स्थिती अद्ययावत 2026’ प्रसिद्ध केली; त्यानुसार 2015–2026 हा सर्वांत उष्ण 12 वर्षांचा कालखंड ठरण्याच्या मार्गावर असून 2023–2026 ही चार सर्वांत उष्ण वर्षे ठरतील. जानेवारी–सप्टेंबर 2026 चे जागतिक सरासरी पृष्ठ तापमान पूर्व-औद्योगिक सरासरीपेक्षा सुमारे 1.47 अंश सेल्सिअस अधिक होते आणि अल निनो तीव्र होत असल्याने वर्षअखेरीस ते वाढण्याची शक्यता आहे; डिसेंबरपर्यंत तो विक्रमी सर्वांत तीव्र असेल अशी अपेक्षा आहे.