आंतरराष्ट्रीय — 10 सराव प्रश्न
आंतरराष्ट्रीय विषयाच्या अलीकडील बातम्यांवर आधारित 10 प्रश्न. आधी स्वतः उत्तर ठरवा, मग "उत्तर पाहा" उघडा. प्रत्येक प्रश्नाखाली ती बातमी वाचण्याची link आहे.
प्रश्न 1
17 नोव्हेंबर 2026 रोजी मनिला येथील सातव्या क्वाड नेत्यांच्या शिखर परिषदेत भारतात होणाऱ्या पहिल्या क्वाड व्यावसायिक नेत्यांच्या मंचाची घोषणा झाली. हा मंच कोठे आणि कधी होणार आहे?
- Aनवी दिल्ली; 2027 च्या सुरुवातीला
- Bमनिला; 17 नोव्हेंबर 2026
- Cमुंबई; 2027 च्या सुरुवातीला
- Dमुंबई; 17 नोव्हेंबर 2026
उत्तर पाहा
उत्तर: C. मुंबई; 2027 च्या सुरुवातीला
बातमीनुसार हा मंच मुंबईत 2027 च्या सुरुवातीला होणार आहे. मनिला हे शिखर परिषदेचे ठिकाण आणि 17 नोव्हेंबर 2026 ही घोषणेची तारीख आहे, मंचाची नव्हे. शिखर परिषदेत हिंद-प्रशांतात कृत्रिम बुद्धिमत्ता परिसंस्थांसाठी 85 दशलक्ष अमेरिकी डॉलरच्या निधीलाही मंजुरी मिळाली.
बातमी वाचा: मुंबईत पहिला क्वाड व्यावसायिक नेत्यांचा मंच; मनिला शिखर परिषदेत घोषणा (20 नोव्) →
प्रश्न 2
भारताच्या केंद्रीय विद्युत प्राधिकरणाने 17 नोव्हेंबर 2026 रोजी नेपाळ विद्युत प्राधिकरणाला भारतातून वीज आयात करण्यास मंजुरी दिली. कोणता पर्याय बरोबर आहे?
- A431 मेगावॅटपर्यंत; 31 जुलै 2027 पर्यंत
- B350 मेगावॅटपर्यंत; एप्रिल 2027 च्या मध्यापर्यंत
- C56 मेगावॅटपर्यंत; 31 जुलै 2027 पर्यंत
- D350 मेगावॅटपर्यंत; 31 जुलै 2027 पर्यंत
उत्तर पाहा
उत्तर: D. 350 मेगावॅटपर्यंत; 31 जुलै 2027 पर्यंत
मंजुरी 31 जुलै 2027 पर्यंतच्या कालावधीसाठी 350 मेगावॅटपर्यंतच्या आयातीची आहे. 431 मेगावॅट ही पुरांमुळे ग्रिडपासून तुटलेली क्षमता आहे, 56 मेगावॅट हे निर्यातीसाठी मिळालेले प्रमाण आहे आणि एप्रिल 2027 च्या मध्यापासून देशांतर्गत उत्पादन सुधारण्याची अपेक्षा आहे.
बातमी वाचा: नेपाळला भारतातून 350 मेगावॅट वीज आयातीची मंजुरी (20 नोव्) →
प्रश्न 3
जपानच्या पंतप्रधान साने ताकाईची यांनी 17 नोव्हेंबर 2026 रोजी मनिला येथे आशिया शून्य उत्सर्जन समुदाय शिखर परिषदेत कोणता प्रस्ताव मांडला?
- Aआशिया अन्न सुरक्षा कृती दल
- Bआशिया सागरी सुरक्षा कृती दल
- Cस्वयंस्फूर्त आशिया तेल सुरक्षा कृती दल
- Dआशिया सेमीकंडक्टर पुरवठा कृती दल
उत्तर पाहा
उत्तर: C. स्वयंस्फूर्त आशिया तेल सुरक्षा कृती दल
ताकाईची यांनी तेलसाठा आणि आणीबाणीतील पुरवठ्याचे समन्वयन करणाऱ्या स्वयंस्फूर्त आशिया तेल सुरक्षा कृती दलाचा प्रस्ताव मांडला. जपानला आंतरराष्ट्रीय ऊर्जा संस्थेची आशियाई आवृत्ती अपेक्षित असून संभाव्य केंद्र टोकियोत आहे. हा प्रस्ताव 49 व्या आसियान शिखर परिषदेच्या बाजूला झाला.
बातमी वाचा: जपानचा प्रस्ताव: आशिया तेल सुरक्षा कृती दल (19 नोव्) →
प्रश्न 4
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी 16 नोव्हेंबर 2026 रोजी फिलिपिन्सच्या मनिला येथे दोन दिवसांच्या भेटीसाठी पोहोचले; 2026 साठी आसियानचे अध्यक्ष फिलिपिन्स आहे. मोदी कोणत्या क्रमांकाच्या आसियान-भारत शिखर परिषदेत सहभागी होणार आहेत?
- A21 वी
- B17 वी
- C23 वी
- D22 वी
उत्तर पाहा
उत्तर: C. 23 वी
बातमीनुसार ही 23 वी आसियान-भारत शिखर परिषद आहे. 21 हा क्रमांक त्याच भेटीतील पूर्व आशिया शिखर परिषदेचा आहे, तर 17 नोव्हेंबर ही आसियान-भारत परिषदेची तारीख आहे. 2026 हे आसियान-भारत सागरी सहकार्य वर्ष म्हणून पाळले जात आहे.
बातमी वाचा: मनिलामध्ये 23 वी आसियान-भारत शिखर परिषद; पंतप्रधान मोदी दाखल (18 नोव्) →
प्रश्न 5
भारत आणि अमेरिकेसह दहा देशांनी 15 नोव्हेंबर 2026 रोजी एआय पुरवठा साखळ्यांचे संरक्षण हे सामायिक कार्य मानणाऱ्या सॅन फ्रान्सिस्को घोषणापत्रावर सह्या केल्या. त्याबाबत पुढील विधाने विचारात घ्या. 1. घोषणापत्रावर भारत आणि अमेरिकेसह दहा आरंभिक स्वाक्षरीकर्त्यांनी सही केली. 2. ही बैठक अमेरिकी परराष्ट्र खात्याचे आर्थिक व्यवहार अवर सचिव जेकब हेल्बर्ग यांनी सॅन फ्रान्सिस्को येथे बोलावली होती. 3. पॅक्स सिलिका उपक्रम अमेरिकेने डिसेंबर 2025 मध्ये सुरू केला. 4. जर्मनी, स्वीडन, नेदरलँड्स आणि युरोपीय आयोगाने याच बैठकीत 15 नोव्हेंबरला घोषणापत्रावर सही केली. कोणती विधाने बरोबर आहेत?
- Aफक्त 1, 3 आणि 4
- Bफक्त 2 आणि 4
- Cसर्व चार विधाने
- Dफक्त 1, 2 आणि 3
उत्तर पाहा
उत्तर: D. फक्त 1, 2 आणि 3
विधान 4 चुकीचे आहे; जर्मनी, स्वीडन, नेदरलँड्स आणि युरोपीय आयोग पुढील आठवड्यात घोषणापत्रावर सही करण्याची अपेक्षा आहे, 15 नोव्हेंबरला नाही. बाकी तिन्ही विधाने बातमीनुसार बरोबर आहेत. उपक्रमाच्या एकूण सदस्यसंख्येचे आकडे 24 किंवा 26 असे वेगवेगळे सांगितले जातात.
बातमी वाचा: सॅन फ्रान्सिस्को घोषणापत्र: एआय पुरवठा साखळ्यांसाठी भारतासह 10 देशांची सही (18 नोव्) →
प्रश्न 6
14 नोव्हेंबर 2026 रोजी मस्कत (ओमान) येथील 19 वर्षांखालील आशिया चषक अंतिम सामन्यात भारताने पाकिस्तानला एका गड्याने हरवले. सामन्याबाबत कोणता पर्याय योग्य आहे?
- Aभारताने पाकिस्तानच्या 337 धावांच्या लक्ष्याचा पाठलाग केला; आर्यवीर सेहवाग 58 धावांवर नाबाद
- Bभारताने पाकिस्तानच्या 338 धावांच्या लक्ष्याचा शेवटच्या चेंडूवर पाठलाग केला; लक्ष्य रायचंदानी 80 धावांवर नाबाद
- Cभारताने पाकिस्तानच्या 338 धावांच्या लक्ष्याचा शेवटच्या चेंडूवर पाठलाग केला; मोहित उल्वा 49 धावांवर नाबाद
- Dभारताने 338 धावांचे लक्ष्य पार केले; मोहित उल्वा 26 धावांवर नाबाद
उत्तर पाहा
उत्तर: C. भारताने पाकिस्तानच्या 338 धावांच्या लक्ष्याचा शेवटच्या चेंडूवर पाठलाग केला; मोहित उल्वा 49 धावांवर नाबाद
पाकिस्तानने 337/9 केल्यामुळे भारतापुढे 338 धावांचे लक्ष्य होते आणि भारताने 339/9 धावा करून शेवटच्या चेंडूवर विजय मिळवला; मोहित उल्वा 26 चेंडूंत 49 धावांवर नाबाद राहिला. लक्ष्य रायचंदानीने 80 आणि आर्यवीर सेहवागने 58 धावा केल्या, पण दोघे बाद झाले. आर्यवीर सेहवाग स्पर्धेचा सर्वोत्कृष्ट खेळाडू ठरला आणि हे भारताचे विक्रमी नववे विजेतेपद होते.
प्रश्न 7
श्रीलंकेतील मदुरू ओया येथे 13 नोव्हेंबर 2026 रोजी सुरू झालेल्या भारत-श्रीलंका संयुक्त लष्करी सराव मित्र शक्ती 2026 ची ही कितवी आवृत्ती आहे?
- A12 वी
- B5 वी
- C6 वी
- D14 वी
उत्तर पाहा
उत्तर: A. 12 वी
मित्र शक्ती 2026 ही 12 वी आवृत्ती असून ती 13 ते 26 नोव्हेंबर, म्हणजे 14 दिवस चालेल. 14 हा आवृत्तीचा नव्हे तर दिवसांचा आकडा आहे. भारतीय पथक 170 सदस्यांचे असून ते प्रामुख्याने राजपुताना रायफल्सच्या एका बटालियनमधून आले आहे.
बातमी वाचा: भारत-श्रीलंका ‘मित्र शक्ती 2026’ सराव मदुरू ओयामध्ये सुरू (16 नोव्) →
प्रश्न 8
12 नोव्हेंबर 2026 रोजी विशाखापट्टणम येथील 31 व्या सीआयआय भागीदारी परिषदेत क्लीनमॅक्सने आंध्र प्रदेश आर्थिक विकास मंडळासोबत सुमारे ₹50,000 कोटींचा सामंजस्य करार केला. या प्रकल्पाच्या ऊर्जेवर कुर्नूल जिल्ह्यात उभारल्या जाणाऱ्या ग्रीन कॉम्प्युट फॅक्टरीची क्षमता किती आहे?
- A3 गिगावॅट
- B1 गिगावॅट
- C1.5 गिगावॅट
- D2 गिगावॅट
उत्तर पाहा
उत्तर: D. 2 गिगावॅट
कुर्नूल जिल्ह्यातील ग्रीन कॉम्प्युट फॅक्टरी 2 गिगावॅट क्षमतेची असून ती ब्लॅकस्टोन-समर्थित एआय क्लाउड कंपनी नेयसाच्या सहकार्याने उभारली जात आहे. नेयसा 1 गिगावॅट आयटी भाराने तिला आधार देईल. 3 गिगावॅट ही प्रस्तावित पवन-सौर क्षमता आहे, तर किमान 1.5 गिगावॅट अक्षय क्षमता 2029 पर्यंत पूर्ण होणार आहे.
बातमी वाचा: क्लीनमॅक्सचा आंध्र प्रदेशात ₹50,000 कोटींचा स्वच्छ ऊर्जा संकुल करार (15 नोव्) →
प्रश्न 9
ब्राह्मोस एरोस्पेसचे सीईओ जयतीर्थ आर. जोशी यांनी 13 नोव्हेंबर 2026 रोजी हैदराबादमध्ये सांगितले की व्हिएतनामशी करार झाला आहे. कोणत्या देशाला ब्राह्मोस क्षेपणास्त्रे प्रत्यक्ष पुरवण्यात आली असे त्यांनी सांगितले?
- Aव्हिएतनाम
- Bइंडोनेशिया
- Cमलेशिया
- Dफिलिपिन्स
उत्तर पाहा
उत्तर: D. फिलिपिन्स
जोशी यांनी सांगितले की फिलिपिन्सला ब्राह्मोस क्षेपणास्त्रे पुरवण्यात आली आहेत. व्हिएतनामशी मे 2026 मध्ये करार झाला (सुरुवातीचा हप्ता सुमारे 100 दशलक्ष अमेरिकी डॉलर), तर इंडोनेशियाने जुलै 2026 मध्ये पहिला किनारा-आधारित क्षेपणास्त्र ऑर्डर पूर्ण केला. इतर आग्नेय आशियाई देशांनी रस दाखवला असून सरकारी मंजुरींच्या प्रतीक्षेत चर्चा प्रगत टप्प्यात आहे.
बातमी वाचा: ब्राह्मोसचा आग्नेय आशियात विस्तार: फिलिपिन्सला पुरवठा, व्हिएतनामशी करार (15 नोव्) →
प्रश्न 10
19 व्या प्रवासी भारतीय दिवस संमेलनाबाबत (कोलकाता, 7 ते 9 जानेवारी 2027) बातमीनुसार कोणते विधान बरोबर आहे?
- Aउद्घाटन राष्ट्रपती करतील आणि समारोप सत्रात पंतप्रधान प्रवासी भारतीय सन्मान पुरस्कार प्रदान करतील
- Bउद्घाटन पंतप्रधान करतील आणि समारोप सत्रात राष्ट्रपती प्रवासी भारतीय सन्मान पुरस्कार प्रदान करतील
- Cउद्घाटन परराष्ट्रमंत्री करतील आणि समारोप सत्रात राष्ट्रपती प्रवासी भारतीय सन्मान पुरस्कार प्रदान करतील
- Dउद्घाटन पंतप्रधान करतील आणि समारोप सत्रात परराष्ट्रमंत्री प्रवासी भारतीय सन्मान पुरस्कार प्रदान करतील
उत्तर पाहा
उत्तर: B. उद्घाटन पंतप्रधान करतील आणि समारोप सत्रात राष्ट्रपती प्रवासी भारतीय सन्मान पुरस्कार प्रदान करतील
संमेलनाचे उद्घाटन पंतप्रधान नरेंद्र मोदी करणार असून राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू समारोप सत्राचे अध्यक्षपद भूषवून प्रवासी भारतीय सन्मान पुरस्कार प्रदान करतील. परराष्ट्रमंत्री एस. जयशंकर यांनी 11 नोव्हेंबर 2026 रोजी नवी दिल्लीत संमेलनाचे संकेतस्थळ आणि ‘भारत को जानिए’ प्रश्नमंजुषा सुरू केली, म्हणजे उद्घाटनाची किंवा पुरस्कार प्रदानाची भूमिका त्यांची नाही. संमेलनाची सुरुवात युवा प्रवासी भारतीय दिवस सत्राने होईल आणि प्रश्नमंजुषा 20 डिसेंबर 2026 पर्यंत खुली आहे.
बातमी वाचा: 19 वे प्रवासी भारतीय दिवस संमेलन कोलकात्यात (14 नोव्) →
