सारांश
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी 11 ऑक्टोबर 2026 रोजी चेन्नईतील आयआयटी मद्रास येथील कार्यक्रमात तमिळनाडूतील ₹13,000 कोटींपेक्षा जास्त किमतीच्या विकासकामांचे उद्घाटन केले आणि पायाभरणी केली; तमिळनाडूचे मुख्यमंत्री सी. जोसेफ विजय उपस्थित होते. प्रकल्पांत मेट्रो रेल, महामार्ग, रेल्वे, बंदरे, पेट्रोलियम आणि वैज्ञानिक संशोधन यांचा समावेश आहे.
चेन्नई मेट्रो रेल प्रकल्पाच्या टप्पा 2 मधील पूनमल्ली–वडपलनी मार्गाचे सुमारे ₹4,900 कोटी खर्चाने उद्घाटन झाले; टप्पा 2 मध्ये तीन मार्गिका असून नियोजित जाळ्याची लांबी सुमारे 118.9 किमी आहे. सुमारे ₹3,700 कोटींच्या राष्ट्रीय महामार्ग कामांचे उद्घाटन किंवा पायाभरणी झाली, ज्यात एनएच-744 वरील वडुगपट्टी ते तेर्कुवेंगनल्लूर हा 36 किमीचा भाग आणि एनएच-744ए वरील मदुराई रिंग रोडचा 30 किमीचा भाग यांचा समावेश आहे. ₹750 कोटींपेक्षा जास्त किमतीचे रेल्वे प्रकल्प समर्पित केले गेले, ज्यात कराईकल–पेरलम रेल्वे मार्ग, कोइम्बतूरमधील तीन रेल्वे उड्डाणपूल आणि अमृत भारत स्टेशन योजनेअंतर्गत पुनर्विकसित पाच स्थानके — पळनी, वेल्लोर कॅन्टोन्मेंट, अंबासमुद्रम, परमकुडी आणि नामक्कल — यांचा समावेश आहे.
चेन्नई बंदर, कामराजर बंदर आणि व्ही. ओ. चिदंबरनार बंदर येथील कामे सुरू किंवा उद्घाटित झाली.
आयआयटी मद्रासमधील सुधा गोपालकृष्णन ब्रेन सेंटर राष्ट्राला समर्पित करण्यात आले, जे मानवी मेंदूचा नकाशा तयार करण्याच्या वैज्ञानिक उपक्रमाचा भाग आहे; चेन्नई पेट्रोलियम कॉर्पोरेशन लिमिटेडच्या मनाली रिफायनरीतील ₹1,620 कोटींच्या ग्रुप 2 आणि ग्रुप 3 ल्यूब ऑइल बेस स्टॉक्स प्रकल्पाची पायाभरणी झाली. मुख्यमंत्री विजय यांनी चेन्नई मेट्रो टप्पा 3 साठी केंद्राच्या मंजुरीची आणि कोइम्बतूर व मदुराई मेट्रो प्रकल्पांचा पुनर्विचार करण्याची विनंती केली.
परीक्षेसाठी मुद्दे
- एकूण: ₹13,000 कोटींपेक्षा जास्त; 11 ऑक्टोबर 2026; आयआयटी मद्रास, चेन्नई; मुख्यमंत्री — सी. जोसेफ विजय.
- वाहतूक: चेन्नई मेट्रो टप्पा 2 — पूनमल्ली–वडपलनी (सुमारे ₹4,900 कोटी; जाळे सुमारे 118.9 किमी, तीन मार्गिका); महामार्ग सुमारे ₹3,700 कोटी; रेल्वे ₹750 कोटींपेक्षा जास्त.
- इतर: सुधा गोपालकृष्णन ब्रेन सेंटर (आयआयटी मद्रास); मनाली रिफायनरी ₹1,620 कोटी; अमृत भारत स्टेशन — पळनी, वेल्लोर कॅन्टोन्मेंट, अंबासमुद्रम, परमकुडी, नामक्कल.
मूलभूत ज्ञान
- चेन्नई मेट्रो रेल लिमिटेड ही केंद्र आणि तमिळनाडू सरकार यांची संयुक्त उपक्रम कंपनी असून ती चेन्नई मेट्रो रेल चालवते.
- अमृत भारत स्टेशन योजना 2022 मध्ये रेल्वे स्थानकांच्या टप्प्याटप्प्याने पुनर्विकासासाठी सुरू झाली.
- भारतातील राष्ट्रीय महामार्गांचे प्रशासन रस्ते वाहतूक आणि महामार्ग मंत्रालय करते; व्ही. ओ. चिदंबरनार बंदर थुथुकुडी जिल्ह्यात कोरोमंडल किनाऱ्यावर आहे.
हे का महत्त्वाचे?
मेट्रो, महामार्ग, रेल्वे आणि बंदरे यांतील एकत्रित गुंतवणूक बहुविध वाहतूक जोडणी आणि प्रादेशिक आर्थिक विकासाला चालना देते. मेट्रो टप्पा 3 आणि इतर शहरांतील मेट्रोसाठी राज्याच्या मागण्या केंद्र-राज्य संबंध, पायाभूत सुविधा वित्तपुरवठा आणि शहरी वाहतूक नियोजन या विषयांसाठी मुख्य परीक्षा आणि मुलाखतीत उपयुक्त आहेत.